ABD enflasyonu tahminlerin altında gerçekleşti

ABD'de yıllık tüketici enflasyonu haziran ayında yüzde 3,5 seviyesine geriledi. Piyasalar, mayıs ayında yüzde 4,2 olan enflasyonun yüzde 3,8'e düşmesini bekliyordu. Beklentilerin altında kalan veri, enflasyon baskısının zayıfladığı yönünde değerlendirildi.

Enflasyondaki gerilemede enerji fiyatlarındaki düşüş etkili oldu. Özellikle petrol ve akaryakıt maliyetlerindeki geri çekilme, tüketici fiyatlarının daha sınırlı artmasına katkı sağladı.

Aylık bazda tüketici fiyatları yüzde 0,4 gerileyerek son yılların en dikkat çekici düşüşlerinden birini kaydetti. Buna karşın enerji ve gıda hariç hesaplanan çekirdek enflasyonun yüksek seyrini koruması, Fed'in temkinli yaklaşımını sürdürebileceğine işaret etti.

Fed beklentileri yeniden değişti

Beklentilerin altında gelen enflasyon rakamları, ABD Merkez Bankası'nın önümüzdeki dönemde izleyeceği para politikasına ilişkin beklentileri yeniden şekillendirdi.

Düşük enflasyon verisi, Fed'in faiz artırımı konusunda daha ihtiyatlı hareket edebileceği görüşünü güçlendirdi. Ancak jeopolitik gelişmeler nedeniyle petrol fiyatlarında yaşanabilecek yeni yükselişlerin enflasyonu yeniden hızlandırabileceği endişesi de gündemde kalmayı sürdürüyor.

Piyasalarda Fed'in atacağı adımlara ilişkin farklı görüşler öne çıkıyor. Bazı üyeler faiz artışından yana tavır alırken, bazı yetkililer ise faizlerin sabit tutulması ya da indirime gidilmesi gerektiğini savunuyor.

Fed Başkanı Warsh'tan dikkat çeken açıklama

Fed Başkanı Kevin Warsh, Kongre'deki sunumunda fiyat istikrarını sağlamaya yönelik kararlılıklarını yineledi. Warsh, son enflasyon verisinin olumlu olduğunu ancak tek aylık verilerin enflasyonla mücadelede kesin sonuç olarak değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti.

Fed'in agresif faiz artışı konusunda net bir sinyal vermemesi, altın fiyatlarının güçlü görünümünü destekledi. Faizlerin yüksek seyretmesi altın üzerinde baskı oluştururken, faiz artışı ihtimalinin azalması ise değerli metale olan talebi artırabiliyor.

ABD-İran gerilimi altına destek verdi

Altın fiyatlarını yukarı taşıyan bir diğer unsur ise ABD ile İran arasında yeniden yükselen tansiyon oldu. Artan jeopolitik riskler nedeniyle yatırımcılar güvenli liman olarak görülen altına yönelmeye devam etti.

Öte yandan petrol arzına yönelik endişeler enerji fiyatlarını yukarı taşırken, bunun ilerleyen dönemde enflasyon üzerinde yeniden baskı oluşturabileceği değerlendiriliyor.

Uzmanlar, önümüzdeki süreçte petrol fiyatlarının seyrinin hem Fed'in para politikası hem de altın fiyatlarının yönü açısından kritik önem taşıdığına dikkat çekiyor.

Ons altında 4 bin dolar eşiği izleniyor

Ons altın güne 4 bin 52 dolar seviyesinden başladı. Gün içinde 4 bin 28 dolara kadar gerileyen fiyat, daha sonra 4 bin 62 doları test etti. Ardından bir miktar geri çekilen ons altın, 4 bin 31 dolar civarında işlem gördü.

Ons altının 4 bin dolar seviyesinin üzerinde kalmayı sürdürmesi, küresel piyasalarda güvenli liman talebinin güçlü olduğunu gösteriyor.

Yatırımcılar, önümüzdeki günlerde ABD enflasyon verileri, Fed'den gelecek mesajlar, tahvil faizleri ve dolar endeksindeki hareketleri yakından takip edecek.

UBS'den dikkat çeken altın tahmini

İsviçre merkezli banka UBS, mevcut fiyat hareketlerinin uzun vadeli yatırımcılar açısından fırsat oluşturabileceğini belirtti.

Banka, önümüzdeki 12 ay içinde ons altının yaklaşık yüzde 28 yükselerek 5 bin 200 dolar seviyesine ulaşabileceğini öngörüyor. Bu beklentide olası Fed faiz indirimleri, doların zayıflama ihtimali ve merkez bankalarının devam eden altın alımları etkili oluyor.

Gram altında dalgalı seyir sürüyor

Küresel piyasalardaki hareketlilik ve döviz kurundaki değişimler gram altın fiyatlarına da yansıdı.

Gram altın güne 6 bin 128 liradan başladı. Gün içerisinde 6 bin 91 liraya kadar gerileyen fiyat, en yüksek 6 bin 141 lirayı gördü. Daha sonra ise 6 bin 96 lira seviyelerinde işlem gördü.

Temmuz ayı boyunca gram altının 6 bin lira seviyesinin üzerinde dalgalı bir görünüm sergilediği dikkat çekiyor.

Gram altının yönünü belirleyen en önemli unsurlar arasında ons altındaki hareketlerin yanı sıra dolar/TL kurundaki değişimler de bulunuyor.

Yatırımcıların gözü bu gelişmelerde

Piyasalar, önümüzdeki günlerde Fed yetkililerinden gelecek açıklamalar, ABD'de açıklanacak yeni ekonomik veriler ve Orta Doğu'daki gelişmeleri yakından izleyecek.

Petrol fiyatlarının kalıcı şekilde yükselmesi enflasyon baskısını artırarak Fed'in faizleri yüksek tutmasına neden olabilir. Buna karşılık enflasyondaki yavaşlamanın sürmesi durumunda faiz indirimi beklentileri güçlenebilir ve bu da altın fiyatlarını destekleyebilir.

Uzmanlar, küresel belirsizliklerin devam etmesi nedeniyle ons ve gram altında kısa vadede sert fiyat hareketlerinin görülebileceğini belirterek yatırımcıların piyasayı yakından takip etmesi gerektiğini ifade ediyor.

Sınır 500 kilovatsaat

2026 yılı için elektrikte serbest tüketici limiti 500 kilovatsaat olarak belirlenmişti. EPDK’nın raporunda, henüz tüm tüketicilerin serbest tüketici niteliği kazanmadığı hatırlatılarak, tüm tüketicilerin serbest tüketici olduğu ve dilediği tedarikçiden enerji temin edebildiği bir ortamın oluşmasının önemine işaret edildi.

Avantajlı fiyat

Elektrik faturasında yer alan bilgilerden tüketimlerini hesaplayan elektrik aboneleri, yıllık olarak belirlenen serbest tüketici sınırlarını karşılayıp karşılamadığını görebiliyor. Faturalarda; aboneliğe ait yıl ile bir önceki yıla ait tüketim miktarları yer alıyor. Bu rakam, o yıl için belirlen serbest tüketici limitini geçiyorsa serbest tüketici olma hakkı kazanılıyor. Serbest tüketiciler, istedikleri şirket ile ikili anlaşma imzalayabiliyor, böylece özellikle yüksek tüketimli aboneler için avantajlı fiyatlar mümkün oluyor. Türkiye’de faaliyet gösteren tüm lisanslı tedarik şirketlerine EPDK’nın internet sitesinden ulaşılabiliyor. Çağrı merkezleri ya da internet siteleri üzerinden elektrik şirketlerine ulaşan aboneler, anlaşma yapabiliyor.

İndirim oranına dikkat

İndirim için serbest tüketici olan abonenin, yapacağı anlaşmayı iyi okuması gerekiyor. Önerilen indirim oranının; enerji bedeli üzerinden mi, enerji ve dağıtım bedeli üzerinden mi yoksa enerji, dağıtım, fon, pay ve vergiler toplamı üzerinden mi olacağı büyük önem taşıyor. Tüketici; belirsiz süreli ya da 1 yıl ve üzeri süreli sözleşmeden istediği zaman cayabiliyor. Bir yıldan kısa süreli anlaşmalardan ise 14 gün içinde cayılabiliyor. Anlaşmayı imzalamadan önce anlaşmanın süresi, yükümlülükler, cayma hakkı, ceza koşulu, fesih hükümleri gibi maddelerin de okunması önem taşırken, tedarikçinin sağladığı avantajlar mevcut tarifeyle karşılaştırılabiliyor.

Doğal gazın payı azalıyor

EPDK’nın raporu, elektrik kurulu gücünde rüzgar ve güneş enerjisinin payı artarken, doğal gaz santrallerinin payının düştüğünü gösterdi. Elektrikte kurulu güç içerisinde 2024 yılı sonu itibarıyla yüzde 13.08 olan rüzgar santrallerinin payı 2025 yılında yüzde 14.73’e, yüzde 2.07 olan güneş santrallerinin payı yüzde 2.56’ya yükseldi. Buna karşın 2024 yılı sonu itibarıyla kurulu güç içerisinde doğal gaz santrallerinin payı yüzde 25.13 iken 2025 yılında yüzde 23.93’e, yüzde 24.52 olan barajlı-hidroelektrik santrallerin payı yüzde 24.08’e, yüzde 10.74 olan ithal kömüre dayalı santrallerin payı yüzde 10.55’e, düştü.

Uluslararası piyasalarda spot altının ons fiyatı, yüzde 0,2'lik artışla 4.128,92 dolara kadar yükseldi. ABD vadeli altın kontratları ise 4.139,50 dolar seviyesinde yatay seyrini korudu.

Gün içerisinde yükseliş kaydetmesine rağmen altın, haftalık performans açısından zayıf görünümünü sürdürüyor. Mevcut fiyatlamalar, değerli metalin haftayı yüzde 1'in üzerinde kayıpla kapatabileceğine işaret ediyor. Uzmanlar, yatırımcıların yeni pozisyon almak yerine jeopolitik gelişmeler ile merkez bankalarının atacağı adımları takip etmeyi tercih ettiğini belirtiyor.

Doların gerilemesi altını destekledi

Altındaki sınırlı yükselişte en önemli etkenlerden biri dolar endeksindeki düşüş oldu. ABD dolarının son bir haftanın en düşük seviyelerine gerilemesi, altını diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar açısından daha cazip hale getirdi. Doların değer kaybetmesi, altın fiyatlarını destekleyen temel unsurlar arasında yer alırken bu durum fiyatlarda yukarı yönlü hareketi beraberinde getirdi.

Orta Doğu'daki gerilim risk iştahını etkiliyor

Piyasaların yakından takip ettiği bir diğer gelişme ise Orta Doğu'da artan tansiyon oldu. ABD'nin İran'ın güney kıyıları ve doğu bölgelerine düzenlediği saldırıların ardından İran Silahlı Kuvvetleri'nin Körfez'deki ABD askeri noktalarını hedef alması, jeopolitik riskleri yeniden ön plana çıkardı.

Gerilimin etkisi enerji piyasalarında da hissedildi. Petrol fiyatları haftalık bazda yükseliş eğilimini korurken yatırımcılar olası arz sıkıntıları ve artabilecek enerji maliyetlerini fiyatlamaya başladı.

Petrol fiyatları altının seyrini değiştirebilir

KCM Trade Baş Piyasa Analisti Tim Waterer, altının son yükselişlerin ardından denge arayışında olduğunu belirtti. Waterer, ABD-İran hattındaki belirsizlik nedeniyle yatırımcıların yeni alımlarda temkinli davrandığını ifade etti.

Analiste göre petrol fiyatlarının mevcut seviyelerini koruması, altının olası geri çekilmelerinde destek sağlayabilir. Ancak petrolde yaşanabilecek sert yükselişlerin enflasyon beklentilerini artırması halinde Fed'in sıkı para politikasını daha uzun süre devam ettirmesi gündeme gelebilir. Böyle bir senaryoda ise altın üzerindeki baskının yeniden güçlenebileceği değerlendiriliyor.

Fed beklentileri yeniden şekilleniyor

Piyasalarda dikkatler ABD Merkez Bankası'nın faiz politikasına çevrilmiş durumda. Yükselen enerji fiyatlarının enflasyonu yeniden hızlandırabileceği endişesi, yatırımcıların Fed'e yönelik beklentilerini değiştirmeye başladı.

CME FedWatch verilerine göre eylül ayında faiz artırımı ihtimali geçen hafta yaklaşık yüzde 54 olarak fiyatlanırken, son verilerle bu oran yüzde 64'e yükseldi. Faizlerin yüksek seviyelerde kalması veya yeni artışların gündeme gelmesi, faiz getirisi bulunmayan altının cazibesini azaltabilecek en önemli gelişmeler arasında gösteriliyor.

Fed tutanakları temkinli duruşu ortaya koydu

Bu hafta yayımlanan haziran ayı Fed toplantı tutanakları da piyasalardaki endişeleri destekledi. Tutanaklarda, politika yapıcıların enflasyon konusunda temkinli yaklaşımını sürdürdüğü ve fiyat baskılarının beklenenden daha uzun sürebileceğine dikkat çektiği görüldü. Bu tablo, kısa vadede faiz indirimi beklentilerini zayıflatırken altın fiyatları üzerinde baskı oluşturmayı sürdürüyor.

HSBC beklentilerini aşağı çekti

Uluslararası yatırım bankası HSBC de altın fiyatlarına ilişkin tahminlerini aşağı yönlü revize etti. Banka, ABD'de para politikasının daha şahin kalabileceği ve doların güçlü seyrini sürdürebileceği beklentisiyle 2026 ve 2027 yıllarına ilişkin ortalama altın fiyatı öngörülerini düşürdü.

Uzmanlar, küresel belirsizliklerin devam etmesi nedeniyle altının güvenli liman özelliğini koruduğunu ancak yüksek faiz ortamının yükselişleri sınırlamaya devam edebileceğini ifade ediyor.

Diğer değerli metallerde de yükseliş görüldü

Haftanın son işlem gününde yalnızca altın değil diğer değerli metaller de değer kazandı. Spot gümüş yüzde 0,8 yükselerek 60,46 dolara çıktı. Platin yüzde 1,6 artışla 1.636,68 dolara, paladyum ise aynı oranda yükselerek 1.267 dolara ulaştı. Buna karşın üç metalin de haftalık bazda değer kaybetmeye hazırlandığı belirtiliyor.

Piyasaların gözü kritik başlıklarda

Önümüzdeki süreçte altın fiyatlarının yönünü belirleyecek en önemli unsurlar arasında Fed'in faiz kararları, dolar endeksindeki hareket, petrol fiyatlarının seyri ve Orta Doğu'da yaşanabilecek yeni gelişmeler yer alıyor. Yatırımcılar, bu başlıklardan gelecek sinyallerin piyasalara vereceği yönü yakından izlemeyi sürdürüyor.

Şehirlerarası güzergâhlarda satılan suyun fiyatı tartışma konusu oldu. Bazı dinlenme tesislerinde 1 litrelik suyun 60 TL'ye kadar yükselmesi vatandaşların tepkisini çekerken, Tüketici Konfederasyonu (TÜKONFED) Başkanı Aydın Ağaoğlu, Milliyet.com.tr'ye yaptığı değerlendirmelerde fiyat artışlarını eleştirdi.

Ağaoğlu, su fiyatlarındaki yükselişin depozito sistemiyle açıklanamayacağını belirterek, yapılan zamların makul bir gerekçeye dayanmadığını söyledi. Vatandaşların yüksek fiyatlar nedeniyle "Su yerine benzin mi alalım?" noktasına geldiğini ifade eden Ağaoğlu, fırsatçı fiyat artışlarına karşı daha sert önlemler alınması gerektiğini dile getirdi.

"1 liralık maliyeti kat kat fiyatlara yansıtıyorlar"

Depozito uygulamasının temel amacının geri dönüşümü teşvik etmek ve çevreyi korumak olduğunu belirten Ağaoğlu, bu sistemin yeni olmadığını hatırlattı.

Ambalajlı ürünlerde uzun süredir Geri Kazanım Katılım Payı (GEKAP) uygulandığını ifade eden Ağaoğlu, üretici ve satıcıların piyasaya sundukları ambalajlar nedeniyle zaten belirli sorumluluklar üstlendiğini söyledi.

Depozito Katılım Bedeli'nin de aynı doğrultuda çevresel fayda sağlamayı hedeflediğini vurgulayan Ağaoğlu, vatandaşların iade ettikleri şişe başına 1 lira geri alabildiğini belirtti. Bu sistem sayesinde geri dönüşümün artacağını, ham madde ihtiyacının azalacağını ve ülke ekonomisinin olumlu etkileneceğini ifade etti.

Ancak bazı işletmelerin bu uygulamayı fırsata çevirdiğini savunan Ağaoğlu, fiyat artışlarının kabul edilemez seviyelere ulaştığını söyledi.

"Su fiyatı neredeyse benzinle yarışıyor"

Özellikle şehirlerarası yol üzerindeki bazı satış noktalarında uygulanan fiyatların tüketiciyi mağdur ettiğini dile getiren Ağaoğlu, bazı işletmelerde 1 litrelik suyun 60 TL'ye kadar satıldığını hatırlattı.

Vatandaşların bu fiyatlar karşısında büyük tepki gösterdiğini belirten Ağaoğlu, depozito uygulamasının işletmelere önemli bir maliyet yüklemediğini, bu nedenle yapılan zamların gerçek maliyetlerle bağdaşmadığını ifade etti.

"50 kuruşluk artış anlaşılabilirdi"

Ekonomik koşullar nedeniyle hem işletmelerin hem de tüketicilerin fedakârlık yapmak zorunda kaldığını söyleyen Ağaoğlu, fiyat artışlarının makul seviyelerde tutulması gerektiğini belirtti.

Gerçekten 1 liralık ek maliyet oluşmuş olsa bile bunun tamamının tüketiciye yansıtılmaması gerektiğini ifade eden Ağaoğlu, küçük oranlı artışların anlaşılabilir olacağını ancak maliyetin 6-7 katına varan zamların kabul edilemeyeceğini söyledi.

Ticaret Bakanlığı inceleme başlattı

Ticaret Bakanlığı'nın, Depozito Katılım Bedeli'nin bazı işletmeler tarafından haksız fiyat artışı gerekçesi olarak kullanılıp kullanılmadığını tespit etmek amacıyla ülke genelinde denetimlere başladığı bildirildi.

Denetimler sonucunda haksız fiyat uyguladığı belirlenen işletmelere idari para cezası uygulanabileceği belirtilirken, Ağaoğlu mevcut yaptırımların daha caydırıcı hale getirilmesi gerektiğini savundu.

Para cezalarının bazı işletmeler tarafından yeniden ürün fiyatlarına yansıtılabildiğine dikkat çeken Ağaoğlu, sadece ceza kesmenin yeterli olmayacağını, tüketicinin zararını giderecek uygulamaların da hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi.

"Gerekirse kapatma cezası uygulanmalı"

Fahiş fiyat uygulayan işletmelere yalnızca para cezası verilmesinin yeterli olmayacağını belirten Ağaoğlu, faaliyet durdurma gibi daha ağır yaptırımların da değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Tekrarlanan ihlallerde dosyanın Cumhuriyet savcılıklarına taşınması gerektiğini söyleyen Ağaoğlu, Türk Ceza Kanunu'nun 237. maddesinde düzenlenen "Fiyatları Etkileme Suçu" kapsamında işlem yapılmasının caydırıcılığı artıracağını dile getirdi.

"Vatandaşın tepkisi giderek büyüyor"

Tüketicilerin artan fiyatlara karşı artık daha yüksek sesle tepki verdiğini belirten Ağaoğlu, Ticaret Bakanlığı'nın yürüttüğü denetimlerin somut sonuçlar doğurmasının önem taşıdığını söyledi.

Fırsatçı fiyat uygulamalarının önüne geçilmesi gerektiğini vurgulayan Ağaoğlu, tüketici haklarının korunabilmesi için denetimlerin kararlılıkla sürdürülmesi ve gerekli yaptırımların gecikmeden uygulanması gerektiğini ifade etti.

TRUMP: “İRAN’LA ANLAŞMAK İSTEMİYORUM”

Trump, İran konusunda yaptığı açıklamada, “İran’la mutabakat benim için bitti. Artık onlarla anlaşmak istemiyorum.” ifadelerini kullandı.

Haberlerimizi Google’da Takip Edin

En güncel haberlere ve son dakika gelişmelerine Google üzerinden anında ulaşmak için bizi favorilerinize ekleyin.

Google’da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin

ABD Başkanı’nın bu sözleri, piyasalarda risk algısını artırırken enerji fiyatlarında hızlı hareketliliğe yol açtı.

PETROL FİYATLARI SAVAŞ ENDİŞESİYLE YÜKSELDİ

Ortadoğu’daki gerilimin yeniden tırmanması, petrol piyasalarında sert yükselişi beraberinde getirdi. Brent petrol ve Batı Teksas türü (WTI) ham petrol fiyatları yüzde 5’in üzerinde değer kazanırken, Brent petrolün hafta genelindeki yükselişi yüzde 8 seviyesini aştı.

Yatırımcılar, bölgedeki çatışmanın enerji arzını etkileyebileceği endişesiyle petrol tarafında alımlara yöneldi.

ALTINDA BEKLENMEDİK HAREKET

Jeopolitik risklerin arttığı dönemde güvenli liman olarak görülen altında ise farklı bir tablo ortaya çıktı.

Altının ons fiyatı 4 bin 100 dolar seviyesinin altına gerileyerek düşüş kaydetti. Piyasalarda gözler, ABD-İran geriliminin bundan sonraki seyrine ve yeni diplomatik adımlara çevrildi.

ALTIN İKİ HAFTALIK ZİRVENİN ALTINA İNDİ

Spot altın salı günü yüzde 0,6 düşüşle ons başına 4.138,32 dolara geriledi. Ağustos vadeli ABD altın kontratları da yüzde 0,4 kayıpla 4.149,90 dolardan işlem gördü.

Haberlerimizi Google’da Takip Edin

En güncel haberlere ve son dakika gelişmelerine Google üzerinden anında ulaşmak için bizi favorilerinize ekleyin.

Google’da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin

Altındaki bu geri çekilme, piyasaların son yükselişin ardından kâr satışlarına yöneldiğini ve Fed’den gelecek mesajlar öncesinde daha temkinli pozisyon aldığını ortaya koydu. Altın, bir önceki işlem gününde iki haftanın en yüksek seviyesine çıkmıştı. Ancak bu yükseliş kalıcı olamadı.

PİYASALAR FED TUTANAKLARINA KİLİTLENDİ

Federal Açık Piyasa Komitesi’nin 16-17 Haziran tarihlerinde yaptığı toplantının tutanakları çarşamba günü yayımlanacak. Bu tutanaklar, Fed üyelerinin faiz patikasına, enflasyon görünümüne ve ekonomik büyümeye dair değerlendirmelerini ortaya koyması bakımından büyük önem taşıyor.

Yatırımcıların merak ettiği en önemli konu ise Fed’in önümüzdeki aylarda faiz artırımına gidip gitmeyeceği. Çünkü faiz beklentilerindeki değişim, doğrudan altın fiyatlarını etkiliyor. Faizlerin yüksek kalması ya da artırılması, faiz getirisi olmayan altın için baskı yaratıyor. Buna karşılık faiz artırım ihtimalinin zayıflaması, altını yeniden cazip hale getirebiliyor.

KEVİN WARSH DÖNEMİ DİKKATLE İZLENİYOR

Fed’in yeni Başkanı Kevin Warsh’ın para politikasına ilişkin yaklaşımı da piyasalar tarafından yakından takip ediliyor. Warsh başkanlığındaki ilk Fed toplantısında, gelecekteki faiz adımlarına ilişkin yönlendirmelerin metinden çıkarılması dikkat çekmişti.

Warsh’ın bu yaklaşımı, Fed’in daha esnek hareket etmek istediği şeklinde yorumlandı. Yeni Başkan, ileriye dönük net mesajların merkez bankasının ekonomik gelişmelere hızlı yanıt verme kabiliyetini sınırlayabileceğini savunuyor.

Ancak Fed içinde bu konuda farklı görüşler de bulunuyor. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, pazartesi günü yaptığı açıklamada uygun koşullarda ileriye dönük yönlendirmenin para politikasının etkisini hızlandırabilecek değerli bir araç olduğunu söyledi.

Bu görüş ayrılığı, Fed’in önümüzdeki dönemde daha veri odaklı ve temkinli bir çizgide ilerleyebileceğine işaret ediyor.

UZMANLARDAN ALTIN YORUMU: DESTEK ARAYIŞI SÜRÜYOR

ABC Refinery Kurumsal Piyasalar Küresel Başkanı Nicholas Frappell, altın fiyatlarındaki son hareketin geçen haftaki görünümün devamı niteliğinde olduğunu belirtti.

Frappell’e göre altın fiyatları şu anda yeni bir destek seviyesi oluşturmaya çalışıyor. Piyasalar ise Fed’in kısa vadeli faiz politikası konusunda ne düşündüğünü daha net görmek için toplantı tutanaklarını bekliyor.

Bu değerlendirme, altındaki hareketin yalnızca günlük fiyat değişimlerinden ibaret olmadığını gösteriyor. Piyasanın ana gündemi, Fed’in faiz konusunda vereceği sinyal ve bu sinyalin dolar, tahvil getirileri ve güvenli liman talebi üzerindeki etkisi olacak.

JEOPOLİTİK RİSKLER ALTINI ÖNCE DESTEKLEDİ, SONRA BASKI ARTTI

Altın fiyatları yıl içinde rekor seviyelere ulaşmıştı. Ancak ABD-İsrail ile İran arasındaki savaşın ardından piyasada farklı bir tablo oluştu.

Savaşın enflasyon endişelerini artırması, doları güçlendirmesi ve faiz artırımı beklentilerini desteklemesi, altın üzerinde baskı oluşturdu. Bu gelişmelerin ardından altın, yıl içinde gördüğü rekor seviyelerden yüzde 25’in üzerinde geriledi.

Normal şartlarda jeopolitik riskler altına destek verir. Ancak bu kez savaşın enflasyon ve faiz beklentileri üzerinden yarattığı etki, güvenli liman talebinin önüne geçti. Güçlü dolar ve yüksek faiz beklentisi, altın yatırımcısının iştahını sınırladı.

ATEŞKES VE ZAYIF İSTİHDAM VERİSİ ALTINA NEFES ALDIRDI

Buna rağmen altın fiyatları geçen hafta yeniden toparlanma sinyali verdi. Ateşkes anlaşmasının enflasyon endişelerini hafifletmesi ve ABD’de açıklanan istihdam verilerinin beklentilerin altında kalması, piyasalarda faiz artırımı beklentilerini zayıflattı.

Bu gelişmelerle birlikte spot altın pazartesi günü iki haftanın en yüksek seviyesine çıktı. Ancak yükselişin ardından Fed tutanakları öncesinde yatırımcıların pozisyon azaltmasıyla fiyatlar yeniden geriledi.

EYLÜL TOPLANTISI İÇİN FAİZ BEKLENTİSİ DEĞİŞTİ

CME FedWatch verilerine göre piyasalar, Fed’in eylül ayında faiz artırma ihtimalini yaklaşık yüzde 56 olarak fiyatlıyor. Bu oran, istihdam verileri öncesinde yüzde 60’ın üzerindeydi.

Bu düşüş, piyasaların ABD ekonomisinden gelen zayıf sinyalleri dikkate aldığını gösteriyor. Ancak ihtimal hâlâ yüksek seviyede olduğu için altın üzerindeki baskı tamamen ortadan kalkmış değil.

Altın yatırımcıları açısından kritik nokta şu: Fed faiz artırımı sinyali verirse altın üzerinde satış baskısı artabilir. Buna karşılık tutanaklarda daha temkinli ve bekle-gör mesajları öne çıkarsa altın yeniden yukarı yönlü destek bulabilir.

HONG KONG’DAN ALTIN PİYASASINDA ÖNEMLİ HAMLE

Küresel altın piyasasında dikkat çeken bir diğer gelişme ise Hong Kong’dan geldi. Hong Kong, değerli metallerde bölgesel rezerv merkezi olma hedefi doğrultusunda altın için merkezi takas sistemini devreye aldı.

Ayrıca altın vadeli işlem piyasası da yeniden faaliyete geçirildi. Bu adım, Asya piyasalarında altın ticaretinin derinleşmesi ve bölgesel likiditenin artırılması açısından önemli görülüyor.

Hong Kong’un bu hamlesi, küresel altın ticaretinde Asya’nın rolünü güçlendirme hedefinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.

GÜMÜŞ VE PLATİNDE DÜŞÜŞ, PALADYUMDA YÜKSELİŞ

Altındaki geri çekilme diğer değerli metallerde de etkisini gösterdi. Spot gümüş yüzde 1 düşüşle ons başına 61,48 dolara geriledi. Platin yüzde 0,1 kayıpla 1.629,46 dolara indi.

Paladyum ise diğerlerinden ayrışarak yüzde 0,4 yükseldi ve 1.272,85 dolara çıktı. Böylece değerli metaller piyasasında genel olarak temkinli bir görünüm hâkim olurken, paladyum sınırlı da olsa pozitif ayrıştı.

ALTINDA YÖNÜ FED BELİRLEYECEK

Altın piyasasında kısa vadeli yön arayışı devam ediyor. Yatırımcılar, Fed tutanaklarından çıkacak mesajlara göre yeni pozisyon almayı bekliyor.

Faiz artırım beklentilerinin güçlenmesi durumunda altın fiyatlarında baskı artabilir. Ancak Fed’in daha yumuşak bir mesaj vermesi, doların zayıflaması ve tahvil getirilerinin gerilemesi halinde altın yeniden toparlanabilir.

Bu nedenle piyasalar için çarşamba günü yayımlanacak tutanaklar büyük önem taşıyor. Altın yatırımcıları, Fed’in satır aralarında saklı mesajlarını dikkatle okuyacak.

Benzin ve LPG fiyatlarında ise şu aşamada herhangi bir değişiklik beklenmiyor. Uzmanlar, uluslararası petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar ile döviz kurundaki hareketliliğin akaryakıt fiyatlarını etkilemeye devam ettiğini, bu nedenle önümüzdeki dönemde de fiyatların küresel piyasalardaki gelişmelere bağlı olarak değişebileceğini belirtiyor.

Zam öncesi güncel pompa fiyatlarına bakıldığında İstanbul Avrupa Yakası'nda benzinin litre fiyatı 62,85 TL, motorinin litre fiyatı 64,69 TL ve LPG'nin litre fiyatı 31,19 TL seviyesinde bulunuyor. Anadolu Yakası'nda ise benzin 62,66 TL, motorin 64,50 TL ve LPG 30,59 TL'den satılıyor.

Başkent Ankara'da benzinin litre fiyatı 63,80 TL, motorinin litre fiyatı 65,76 TL, LPG'nin litre fiyatı ise 31,19 TL olarak uygulanıyor. İzmir'de ise benzin 64,04 TL, motorin 66,03 TL ve LPG 30,99 TL seviyesinden tüketiciye sunuluyor. Motorine beklenen 1,31 liralık artışın ardından bu rakamların yeniden güncellenmesi bekleniyor.

Akaryakıt fiyatları; Brent petrolün uluslararası piyasalardaki seyri, döviz kuru ve vergi düzenlemelerine bağlı olarak belirlenirken, sektör temsilcileri küresel enerji piyasalarında yaşanabilecek yeni gelişmelerin önümüzdeki günlerde pompa fiyatlarında yeni değişikliklere yol açabileceğini ifade ediyor.

Güncellenen maaş tablosuna göre uzman doktor maaşı yaklaşık 171 bin 395 TL, profesör maaşı 153 bin 920 TL, mühendis maaşı 109 bin 622 TL, şube müdürü maaşı 107 bin 541 TL ve araştırma görevlisi maaşı 103 bin 193 TL oldu. Polis memuru maaşı 92 bin 994 TL, uzman öğretmen maaşı 92 bin 540 TL, öğretmen maaşı 83 bin 595 TL, hemşire maaşı 85 bin 192 TL, üniversite mezunu memur maaşı ise 72 bin 373 TL seviyesine yükseldi.

Yeni maaşlar, temmuz ayı itibarıyla geçerli olacak memur maaş katsayısı esas alınarak hesaplanırken, derece, kademe, aile yardımı ve ek ödemelere göre personele ödenecek tutarlarda farklılıklar oluşabileceği belirtildi.

Bedelli askerlik ücreti, ilgili mevzuat gereği memur aylık katsayısındaki değişime bağlı olarak her yıl ocak ve temmuz aylarında yeniden hesaplanıyor. Son güncellemeyle belirlenen yeni tutar, başvurular ve ödemelerde esas alınacak.

Bedelli askerlikten yararlanmak isteyen yükümlülerin, başvuru ve ödeme işlemlerini Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirlenen usul ve takvim doğrultusunda tamamlamaları gerekiyor. Başvuru süreci ve ödeme esaslarına ilişkin güncel duyuruların resmi kanallar üzerinden takip edilmesi tavsiye ediliyor.

Yeni düzenlemeye göre akaryakıt ürünlerinde ÖTV artışı yüzde 6,95, sigara ve alkollü içeceklerde ise yüzde 7,95 seviyesinde tutuldu. Böylece vergi kaynaklı fiyat artışlarının tüketiciye daha sınırlı yansıması hedeflenirken, beklenen otomatik zam oranlarının altında bir güncelleme yapılmış oldu.

Düzenleme kapsamında benzindeki maktu ÖTV tutarı litre başına 13,86 liradan 14,82 liraya, motorindeki ÖTV 12,99 liradan 13,90 liraya, LPG'deki ÖTV ise 10,64 liradan 11,38 liraya yükseltildi. Sigarada paket başına uygulanan maktu ÖTV 55,50 liradan 56,78 liraya çıkarılırken, alkollü içeceklerde de ürün gruplarına göre yeni vergi tutarları belirlendi.

Ekonomi yönetimi, alınan kararın hem enflasyonla mücadele programına destek vermeyi hem de bütçe hedefleriyle uyumlu bir vergi politikası izlemeyi amaçladığını belirtti. Uzmanlar ise otomatik Yİ-ÜFE artışının uygulanmaması sayesinde akaryakıt ve tütün ürünlerindeki fiyat artışlarının daha sınırlı kalacağını, bunun da enflasyon üzerindeki baskının azaltılmasına katkı sağlayabileceğini ifade ediyor.

Son dönemde Brent petrol fiyatlarında yaşanan düşüşün, akaryakıt ürünlerindeki maliyetleri aşağı çektiği belirtilirken, uzmanlar uluslararası piyasalardaki seyrin devam etmesi halinde önümüzdeki süreçte farklı akaryakıt kalemlerinde de yeni fiyat düzenlemelerinin gündeme gelebileceğini ifade ediyor.

30 Haziran itibarıyla büyük şehirlerde LPG'nin litre fiyatı yaklaşık 31-32 lira bandında bulunurken, beklenen indirimin ardından pompa fiyatlarının bir miktar daha gerilemesi öngörülüyor. Araç sahipleri, indirim kararının resmi olarak yürürlüğe gireceği tarihi yakından takip ediyor.

According to the data, the number of unemployed people aged 15 and over increased by 9,000 in May compared to the previous month, reaching 2,883,000. The unemployment rate was calculated as 7 percent for men and 10.5 percent for women. During the same period, the number of employed people increased by 285,000, rising to 32,463,000.

The unemployment rate among young people has risen to 14.8 percent, with a particularly noticeable increase in unemployment among young women. Experts state that the rise in the underutilized labor force, a broadly defined indicator of unemployment, points to the continued fragility of the labor market.

On the other hand, the labor force participation rate rose to 52.8 percent, while the number of people outside the labor force decreased. Economists say that employment and labor force indicators should be closely monitored in the coming period.

TARİHİ ANLAŞMA PİYASALARIN YÖNÜNÜ DEĞİŞTİRDİ

ABD ile İran arasında varılan mutabakatın 19 Haziran'da imzalanacağının duyurulması, küresel enerji piyasalarında anında karşılık buldu. Anlaşmanın en kritik başlıklarından biri olan Hürmüz Boğazı'nın yeniden uluslararası deniz trafiğine açılacak olması, enerji arzına ilişkin endişeleri önemli ölçüde azalttı.

Dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağı beklentisiyle yatırımcılar petrol kontratlarında satışa yöneldi.

BRENT PETROL 84 DOLARIN ALTINA GERİLEDİ

Anlaşma haberinin ardından Brent petrol yüzde 4'ün üzerinde değer kaybederek 83,6-84 dolar bandına kadar geriledi. ABD tipi ham petrol (WTI) ise 80-81 dolar seviyelerine düştü. Böylece petrol fiyatları Mart ayından bu yana görülen en düşük seviyelere geriledi. Uzmanlar, anlaşmanın kalıcı hale gelmesi durumunda petrol fiyatlarındaki düşüşün devam edebileceğini belirtiyor.

UZMANLAR YENİ HEDEFİ AÇIKLADI

Piyasa analistleri, Hürmüz Boğazı'ndan petrol akışının yeniden normalleşmesi halinde küresel arz baskısının azalacağını ifade ediyor. Bazı kurumlar Brent petrolün yılın ilerleyen dönemlerinde 80 dolar seviyesine kadar gerileyebileceğini öngörüyor.

ALTINDA YENİ REKORLAR GÜNDEMDE

Petrol fiyatlarındaki düşüşe rağmen altın tarafında yükseliş dikkat çekti. Küresel piyasalarda jeopolitik gelişmelerin ardından yatırımcıların güvenli liman talebi artarken ons altın 4 bin 300 dolar seviyesinin üzerine çıktı. Türkiye'de gram altın ise 6 bin 400 lira sınırına yaklaştı.

Analistler, anlaşmanın piyasalar üzerindeki etkisinin önümüzdeki günlerde daha net görüleceğini belirtirken, yatırımcıların özellikle 19 Haziran'daki resmi imza töreni ve ardından gelecek açıklamalara odaklandığını ifade ediyor.

GÖZLER 19 HAZİRAN'DA

Pakistan'ın arabuluculuğunda yürütülen süreç sonunda tarafların anlaşmaya vardığı açıklanırken, resmi imzaların 19 Haziran'da atılması bekleniyor. ABD Başkanı Donald Trump, anlaşmayı "büyük bir anlaşma" olarak nitelendirirken, İran tarafı da bunun daha kapsamlı müzakerelerin başlangıcı olduğunu belirtiyor.

Analistlere göre, uluslararası petrol ticaretinin önemli bir bölümünün geçtiği stratejik güzergâhlarda yaşanacak kesintiler, enerji piyasalarında sert dalgalanmalara yol açabilir. Bu nedenle temmuz ve ağustos ayları, arz-talep dengesi açısından kritik bir dönem olarak değerlendiriliyor.

Bununla birlikte uzmanlar, 200 dolar seviyesinin kesin bir tahmin değil, mevcut jeopolitik risklerin derinleşmesi halinde gündeme gelebilecek olası bir senaryo olduğunun altını çiziyor. Piyasalardaki gelişmelerin ülkelerin alacağı diplomatik ve ekonomik kararlara bağlı olarak farklı bir seyir izleyebileceği belirtiliyor.

Enerji piyasalarını yakından takip eden çevreler, yatırımcıların ve tüketicilerin önümüzdeki dönemde küresel gelişmeleri dikkatle izlemesi gerektiğini vurguluyor.

Listede ikinci sırada Arçelik yer alırken, Türkiye İş Bankası bir basamak yükselerek üçüncü sıraya çıktı. Geçtiğimiz yıl üçüncü sırada bulunan Vestel ise dördüncü sıraya geriledi. İlk beşte ayrıca Ford Otosan da yer aldı.

Araştırmaya göre Türkiye'nin en değerli 125 markasının toplam değeri geçen yıla kıyasla yüzde 15'in üzerinde artarak yaklaşık 17 milyar dolara ulaştı. Raporda, birçok sektörden markanın değerini artırdığı ve listeye yeni şirketlerin dahil olduğu belirtildi.

İlk 10 sırada havacılık, beyaz eşya, bankacılık, perakende ve otomotiv sektörlerinden markalar öne çıktı. Ziraat Bankası, LC Waikiki, Garanti BBVA, Yeni Rakı ve VakıfBank da ilk 10 içerisinde yer alan markalar arasında bulunuyor.

Uzmanlar, marka değerindeki yükselişin şirketlerin uluslararası pazarlardaki etkinliği, müşteri sadakati ve finansal performanslarıyla doğrudan ilişkili olduğuna dikkat çekiyor. Türkiye'nin önde gelen markalarının küresel ölçekte rekabet gücünü artırmasının, marka değerlerine de olumlu yansıdığı ifade ediliyor.

Ekonomistlerin ve piyasa beklentilerinin işaret ettiği olası senaryolara göre Temmuz ayında uygulanacak maaş artışları farklı seviyelerde gerçekleşebilir. Enflasyonun beklentilere paralel seyretmesi halinde memur maaşlarında yaklaşık yüzde 14, emekli aylıklarında ise yüzde 18 civarında bir artış gündeme gelebilir. Daha düşük ya da daha yüksek enflasyon gerçekleşmeleri ise zam oranlarının buna göre şekillenmesine neden olacak.

Uzmanlar, son maaş artışlarının ardından oluşan taban ücretler üzerinden yeni hesaplamaların yapılacağını belirtirken, milyonlarca vatandaşın gözü 3 Temmuz'da açıklanacak Haziran enflasyon verisine çevrilmiş durumda. Açıklanacak rakamlarla birlikte memur, memur emeklisi, SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin yılın ikinci yarısında alacağı kesin zam oranları belli olacak.

Bu gelişme, faiz getirisi bulunmayan altın üzerinde baskı oluşturdu. Altının ons fiyatı son ayların en düşük seviyelerine gerilerken, gram altında da düşüş görüldü.

Öte yandan Orta Doğu'da artan jeopolitik gerilimler enerji piyasalarını etkiledi. Bölgedeki çatışma risklerinin büyümesi, petrol arzına yönelik endişeleri artırarak petrol fiyatlarında sert yükselişe neden oldu.

Uzmanlara göre yükselen petrol fiyatları küresel enflasyon baskısını artırabilir. Bu durum da merkez bankalarının para politikalarında daha sıkı bir duruş benimsemesine yol açabilir. Piyasalar, özellikle ABD Merkez Bankası'nın yılın geri kalanında atacağı adımlara odaklanmış durumda.

Güncellenen hesaplamalara göre öğretmen maaşları 72 bin lira seviyesini aşarken, polis memurlarının maaşları 80 bin liranın üzerine çıktı. Uzman doktorların aylık gelirleri ise 148 bin liraya yaklaşırken, vaiz maaşları da 75 bin lira bandına yükseldi. Hemşire, mühendis, avukat ve akademik personel gibi diğer kamu çalışanlarının maaşlarında da benzer oranlarda artış öngörülüyor.

Memur maaşlarındaki artışın temelini toplu sözleşme hükümleri ve enflasyon farkı oluşturuyor. Her altı aylık dönemde açıklanan enflasyon rakamları doğrultusunda yapılan güncellemeler, kamu çalışanlarının satın alma gücünün korunmasını amaçlıyor.

Uzmanlar, yılın ilerleyen dönemlerinde açıklanacak ekonomik verilerin yeni zam hesaplamalarında belirleyici olacağını ifade ederken, memurlar da maaşlarına yansıyacak artışları yakından takip ediyor. Kamu çalışanlarının yeni maaşları, meslek grubu, derece ve kıdem durumuna göre farklılık gösterebiliyor.

Veriler incelendiğinde, mayıs ayında en yüksek fiyat artışının erikte gerçekleştiği görüldü. Ürünün fiyatı bir önceki aya kıyasla yüzde 86'nın üzerinde yükselerek listenin ilk sırasında yer aldı. Ulaşım sektöründe de dikkat çekici artışlar yaşanırken, araç kiralama hizmetleri ve uçak biletleri fiyatlarında belirgin yükselişler kaydedildi. Ayrıca şehirlerarası otobüs biletleri ile bazı gıda ürünlerinde de artışlar gözlendi.

Öte yandan, mayıs ayında fiyatı en fazla gerileyen ürün sivri biber oldu. Sivri biberi çarliston biber, dolmalık biber, patlıcan ve taze fasulye gibi sebzeler takip etti. Mevsimsel etkilerin özellikle sebze fiyatları üzerinde belirleyici olduğu değerlendiriliyor.

Genel tabloya bakıldığında, incelenen ürünlerin büyük bölümünde fiyat artışı yaşandığı görülürken, daha sınırlı sayıdaki üründe düşüş kaydedildi. Uzmanlar, yaz aylarının başlamasıyla birlikte tarım ürünlerinde fiyat hareketlerinin önümüzdeki dönemde de yakından takip edileceğini belirtiyor.